Symbol og personlegdomar: Dei kongelege i bilete

Dei kongelege har vore ynda objekt for portrett i lange tider, men korleis dei har vore framstilt har endra seg. Her er eit utval av våre favorittportrett frå 1800- og 1900-talet.

Ein mynt i lomma, eit frimerke på ein pakke, eit avisutklipp på ein utedo – truleg har du omgjeve deg med nokre av desse formene for kongeportrett i løpet av livet.

I tillegg til å vere viktige symbol for nasjonen på pengar og utedoar har norske kongelege vore ynda objekt for målarpenslar og kameralinser, og det finst ei heil mengd staselege portrett av kongelege frå langt tilbake i tid.

Her har vi plukka ut nokre av våre favorittportrett i to biletkarusellar, før og etter 1905.

 

Arthur Tennøe, seksjonsleiar for bilete, trykk og konservering ved Nasjonalbiblioteket, om skilnaden mellom tidlege og seinare kongelege portrett:

Frå 1800-talets studiofigurar til 1900-talets personlegdomar

«I fotosamlinga finst mange portrett av kongelege både før og etter 1905. Gjennom fotografiet kunne dei presenterast for offentlegheita på ein måte som viste dei fram i deira kongelege rolle gjennom klede og andre symbol. Før 1905, då det svenske kongehuset regjerte over Noreg, vart portretta ofte tekne i studio. I 1905 fekk Noreg sitt eige kongehus som befolkninga vart kjend med gjennom fotografi. Dette var ein periode der ein gjorde opptak i meir varierte og mindre formelle situasjonar, som til dømes heime hos dei eller i friluft. Då kom ein ofte nærare dei portretterte personane.»

 

 

Vil du lese fleire sakar frå Nasjonalbiblioteket? Kanskje du vil like ein av desse:

Historier fra samlingen

Wilse: Fra fattig emigrant til kjendisfotograf

Den kanskje viktigste norske fotografen gjennom tidene hadde en turbulent start på karrieren som emigrant i USA.

Read article "Wilse: Fra fattig emigrant til kjendisfotograf"

Historier fra samlingen

Kjønnsidentitet på 1700-tallet: Historien om Jens og Anne Kristine

Et giftemål i Strømsø kirke på 1700-tallet endte med sladder og tragedie.

Read article "Kjønnsidentitet på 1700-tallet: Historien om Jens og Anne Kristine"

Historier fra samlingen

Oseberg-kvinnenes dramatiske reise

De ble gravet opp og ned igjen to ganger, over tusen år etter sin død: Men hvem var de, egentlig?

Read article "Oseberg-kvinnenes dramatiske reise"